2 Meleğin sorgusu - Kabir ve Cehennem azabından Allah'a sığınılması
 

KABİRDE İKİ MELEĞİN KULA SUAL SORMALARI VE KABİR İLE CEHENNEM AZÂBINDAN ALLAH’A SIĞINILMASI

Îmâm Buhârî ile Müslim’in, Enes Radiyallâhû Anh’dan Rivâyet Ettikleri Hadîste Rasül-i Ekrem Sallallâhû Aleyhi ve Sellem Efendimiz Şöyle Buyurmuştur; Muhakkak ki Kabrine Konulduğu ve Arkadaşları Geri Dönüp Yanından Uzaklaştıkları Zaman –ki Ölü, Arkadaşları Yürüyüp Giderlerken Ayakkabılarının Seslerini Muhakkak İşitir– Yanına Münker ve Nekîr Denilen İki Melek Gelirler ve Ölüyü Oturturlar da Kendisine [Rûhu(nun Bir Kısmı) Cesedine İâde Olunur. Eğer Ölü Mü’min ise Kıldığı Namaz Baş Tarafında, Oruç Sağ Tarafında, Zekât Sol Tarafında, Verdiği Sadaka, Yaptığı Sılâ, İyiliği Emretmesi ve İnsanlara İhsân Etmesi Nevinden Olan Hayr Fiilleri de Ayak Tarafında Yer Alırlar ve Hangi Taraftan Onun Yanına Gelmek İstenilirse Men’ Olunur. [Muhtaru’l-Ehâdis: 10.] ya Kabir Genişletilmek Suretiyle Hakîkâten Oturturlar yahût da Rûh Cesedin Yarıdan Yukarı Kısmına Girerek İkâz ve Tembihte Bulunurlar da, Korku ve Dehşet Gibi Hâllerden Uyandırırlar. [Feyzü’l-Kâdir, 2/273; Mirkât, 1/164.].]:

▬ “Şu Muhammed Denilen Kimse Hakkında Ne Dersin?”

Diye Sorarlar. Mü’min Kimseye Gelince, O:

▬ “O Muhakkak Allah’ın Kulu ve Rasülu Olduğuna Şehâdet Ederim.”

Diyerek Cevap Verir. Bunun Üzerine Ona:

▬ “Cehennemdeki Oturacak Yerine Bak [Ona Cehennem Tarafından Bir Pencere Açılır da, O da Oraya Bakınca Cehennemin Bir Kısmı Diğer Kısmını İzdihamdan Dolayı Kırıp Ufaltmakta Olduğunu Görür. [İbn-i Mâce, Cilt: 2/1426.].] Allahû Teâlâ Cehennemdeki Bu Yerini, Senin İçin Cennette Bir Oturma Yeri Olarak Değiştirdi! [Ona Cennet Tarafından da Bir Pencere Açılır. O da Oradaki Güzelliğe ve İçerisinde Olanları Bakıp Görür. [İbn-i Mâce, 2/1428.].]”

Denilir. O Kul da Cennet ile Cehennemdeki İki Makamını Birden Görür.

[Sahîh-i Müslim, Cilt: 4/2210.]

Kâfir yahût da Münâfık Kimseye Gelince, Ona da:

▬ “(Sen Dünyâda iken) Şu (Muhammed Denilen) Zât Hakkında Ne Derdin?”

Diye Sorulur. Kâfir veyâ Münâfık Kimse de:

▬ “Ben (Onun Hakkında) Hiçbir Şey Bilmiyorum Fakât Halkın Ona Peygamber Dedikleri Şeyi Ben de Der idim.”

Diye Cevap Verir. Bunun Üzerine Ona:

▬ “Hay Sen Bilmez ve Uymaz Olaydın!”

Denilerek İki Kulağı Arasına Demirden Bir Topuz Vurulunca Öyle Bir Feryâdla Çığlık Atar ki, Bu Çığlığı İnsan ile Cinden Başka Ölüye Yakın Olan Herkes İşitir.”

[Buhârî, Cilt: 2/102.]

Îmâm Gazâlî Zikretti ki, Abdullah b. Mes’ûd Radiyallâhû Anh Şöyle Derdi; Ben Rasülullah Sallallâhû Aleyhi ve Sellem’den, Ölü Kabrine Girdiği Zaman İlk Karşılaşacağı Şey Nedir Diye Sordum. Rasülullah Sallallâhû Aleyhi ve Sellem Efendimiz Şöyle Buyurdu; Ey İbn-i Mes’ûd! Senden Önce Hiçbir Kimse Bana Bundan Sormamıştır. Kabrine Girdiği Zaman İlk Olarak Ölüye Mezarlar Arasında Dolaşıp Araştırma Yapan Rûmân Adındaki Bir Melek Nidâ Ederek:

▬ “Ey Allah’ın Kulu, Amelini Yaz!”

Der. Kul:

▬ “Yanımda Divit (Kalem) Yok ki?”

Der. Melek:

▬ “Heyhat... Kâğıdın Kefenindir, Tükürüğün Mürekkebindir, Parmağın da Kalemindir!”

Der ve Kefeninden Bir Parça Keser. Sonra O Kul, Dünyâda Yazı Yazmayı Bilmese Bile Amellerini Yazmaya Başlar. O Sırada, Tek Bir Günde Olduğu Gibi Sevâpları ile Günâhlarını Hatırlayıp Yazdıktan Sonra Melek O Parçayı Dürüp Büker ve Ölünün Boynuna Asar...

Sonra Allah Rasülu Sallallâhû Aleyhi ve Sellem Efendimiz, “Her İnsanın Amelini Kendi Boynuna Dolayıp Astık. [İsra: 13.]” Meâlindeki Âyet-i Kerîmeyi Okudu.

Ölü, Meleğin Bu İşinden Kurtulunca Yanına Kabrin Sual Melekleri Gelirler. Onlar Siyah İki Melektirler. Dişleri ile Yeri Delip Geçerler. Onların Yerde Sürüyüp Çektikleri Salıverilmiş Saçları Vardır. Sesleri Gök Gürültüsü Gibi, Gözleri Şimşek Gibi, Nefesleri de Şiddetli Esen Rüzgâr Gibidir. Her Birinin Elinde Demirden Birer Gürz Var ki, İnsanlarla Cinler Bir Araya Gelseler, O Gürzü Yerinden Kaldıramazlar. O Gürzle En Büyük Dağa Vurulsa, Muhakkak Bu Darbe O Dağı Paramparça Yapıp Toz Hâline Getirir. İşte Rûh, O İki Meleği Görünce Tiril-Tiril Titreyerek Gerisin Geriye Kaçar ve Ölünün Burun Deliğinden İçeriye Girerek Göğsüne Kadar İner ve Ölüyü Diriltir. Ölü Son Nefesi Sırasında Gargara Hâli Gibi Olur Fakât Hiçbir Harekete Muktedir Olamaz. Şu Kadar ki, İşitir ve Görür. Müteakiben O İki Melek Ölüye Hışımla İşe Başlayıp Onu Sert ve Eziyetli Sözlerle Azarlarlar. Hâlbuki (O Sırada) Toprak Bu Ölü İçin Su Gibi Şeffaf Olmuştur. Hangi Tarafa Kıpırdasa Genişler ve Toprak İçerisinde Bir Boşluk, Bir Delik Husûle Gelir. O Sırada Bu İki Melek Ölüye, “Rabbin Kimdir? Dinin Nedir? Peygamberin Kimdir? Kıblen Neresidir?” Diye Sorarlar. Allahû Teâlâ’nın Muvaffak Ettiği Sabit ve Hak Olan Kelime-i Şehâdet Sözünde Sebat Ettirdiği Kimse:

▬ “Sizlere Beni Kim Delâlet Edip Gösterdi? Sizleri Yanıma Kim Gönderdi?”

Der. Sonra da Şöyle Cevap Verir:

▬ “Rabbim Allah Azze ve Celle, Peygamberim Muhammed Aleyhisselâm, Dinim İslâm’dır...”

[ed-Dürretü’l-Fâhire Fî-Keşf-i Ulûm-il-Âhıre, Îmâm Gazâlî: 12.]

Bu Cevabı Ancak Hayırlı İlim Adamlarından Başkası Veremez. Bu Cevap Üzerine Münker ve Nekîr Meleklerinden Birisi Diğerine:

▬ “Doğru Söyledi (Hüccetini Getirdi) ve Azâbımızdan Kurtuldu.”

Der. Sonra Bu İki Melek Onun Kabrini Bir Kubbe Gibi Genişletirler. Ona Sağ Tarafından Cennete Bir Kapı Açarlar. Arkasından da Kabrini Cennet İpeklileri ile Tefriş Ederler ve Kabrine Cennetin Güzel Kokusu Tatlı Rüzgârı ve Fesleğen Kokuları Girer. Yanına (İyi) Ameli Kendisine En Sevgili Olan Şahıslar Suretinde Gelerek Ona Arkadaşlık Eder ve Kendisine Güzel Haber ve Kıssalar Anlatır. Kabri Nûrla Dolar. O Bahtiyar Mü’min Dünyâ Devam Ettiği Müddetçe Kıyâmet Kopuncaya Kadar Böyle Ferâh ve Sevinç İçerisinde Devam Eder Durur ve Daha Üstün Nimete Kavuşacağı İçin Kıyâmet Ne Zaman Kopacak Diye Sorar. Ona Kıyâmetin Kopmasından Daha Sevgili Hiçbir Şey Olmaz.

Eğer Ölünün Menzili, İlmi ile Amil Olan Mü’minden Aşağı ise ve Beraberinde İlimden ve Melekût Sırlarından Nâsip Yok ise Sonra Yanına Az Olan İyi Ameli En Güzel Surette En Hoş Koku ve Üzerinde En Güzel Elbise Olarak Az Olan İyi Amelinin Asıl Tabiatı Üzerine Olduğu Hâlde Girer ve Ölüye:

▬ “Beni Tanıyor musun?”

Diye Sorar. Ölen Zât da:

▬ “Kimsin? Aziz ve Celîl Olan Allah Bu Yalnız Hâlimde Seni Yanıma İhsân Edip Gönderdi?”

Der. O da Şöyle Söyler:

▬ “Ben Senin İyi Amelinim. Sakın Hiç Üzülme ve Korkma.” Der, “Az Zaman Sonra Yanına Münker ve Nekîr Gelip Sana, “Rabbin Kim? Dinin Nedir? Peygamberin Kimdir? Kıblen Neresidir?” Diye Kabir Suali Soracaklar. Binâenaleyh Sakın Dehşete Kapılma...”

Diyerek Cesaret Verir. Sonra da Bu İyi Ameli, Ölüye Hüccetini Tâlim Eder. İşte O Sırada Ölünün Yanına Münker ve Nekîr Girerler ve Kendisini Azarlarlar. Akabinde de Bir Şeye Dayayıp Oturturlar da, “Rabbin Kimdir?” Diye Sorarlar. O Ölü de Yukarıda Geçen İlk Söze Döner ve Dili Tutulmamış Bir Hâlde:

▬ “Rabbim Allah Azze ve Celle, Peygamberim Muhammed Aleyhisselâm, Önderim Kur’an-ı Kerîm, Kıblem Kâbe-i Şerif, Babam Hazreti İbrahim Aleyhisselâm’dır, Milletim Onun Milletidir.”

Diye Cevap Verir Münker’le Nekîr de Ona, “Doğru Söyledin.” Derler ve Ona Birinci Kısımdaki Mü’min Ölüye Tatbik Ettikleri Muameleyi Tatbik Ederler Fakât Bu Melekler Ona Sol Tarafı Hizasından Cehenneme Bir Kapı Açarlar. Bu Zât Cehennemin Yılanlarını, Akreplerini, Demir Kelepçelerini, Zincirlerini, Çok Kaynar Sularını, Kanlı ve İrinli Suları ile Zakkum Yemişlerini ve Bütün Cehennemde Olan İşkence Âletlerini Görünce Korkarak Feryâd Eder. Bunun Üzerine Melekler Ona:

▬ “Burası Senin Cehennemdeki Yerindi Lâkin Allahû Teâlâ Bu Yeri Senin Cennetteki Makamınla Değiştirdi. Artık Bundan Sana Hiçbir Kötülük Gelmez. Sen Mesut Olarak Uyu...”

Derler. Sonra Önündeki Cehennem Kapısını Kapatırlar. O Zât Uykuya Dalınca Zamanın, Senelerin ve Ayların Nasıl Geçtiğinin Farkına Varamaz.

[ed-Dürretü’l-Fâhire Fî-Keşf-i Ulûm-il-Âhıre, Îmâm Gazâlî: 12, 13.]

Eğer Ölen Zât Kabir Suali Sırasında Şüphe Eder de; Ne Rabbim Allah Azze ve Celle, Ne Peygamberim Muhammed Aleyhisselâm, Ne de Milletim İbrahim Aleyhisselâm’ın Milletidir Diye Cevap Veremezse, Bu İki Melek, “Sen Yalan Söyledin!” Diye Azarlarlar ve Ona Mezarın Sol Tarafından da Cehenneme Bir Kapı Açarlar ve O da Cehennemin Bütün Zincirlerini, Yılanlarını, Akreplerini, Demir Bukağılarını ve Kanlı İrinli Sularından, Zakkumlarından ve İçerisinde Bulunan İşkence Âletlerinin Hepsini Görür de, Bundan Dolayı Çok Şiddetli Korku ile Dehşete Kapılır. Sonra Melekler Tekrar Ona:

▬ “Cennetteki Yerine Bak! Rabbin Senin Bu Yerini, Cehennemdeki Bu Yer ile Değiştirdi!”

Derler. Sonra Üzerine Cehennemin Kapısını Kapatırlar.

Îmâm Kurtubî Hazretleri Der ki; İnsanlardan Kimi Var ki, Allahû Teâlâ Hakkındaki İtikadı Ehl-i Sünnete Muhalif Olunca Sual Sorulması Hâlinde Titreyip Kıpırdar ve Rabbim Allah’tır Diye Söylemeye Muktedir Olamaz ve Bundan Başka Sözlere Sapar. Melekler de Ona Öyle Bir Darbe Vururlar ki, O Darbe Sebebiyle Kabrin de Üzeri Ateşlenip Alev-Alev Yanar. Sonra Günlerce Ateşi Söndürüldükten Sonra Tekrar Ateşi Günlerce Yakılıp Alevlendirilir. Dünyâ Durdukça Onun Kabrindeki Azâb Hâli İşte Böyle Devam Eder Gider. İnsanlardan Öyleleri de Var ki, İnancında Olan Şek ve Şüpheden yahût da Ölüm Zamanında Husûle Gelen Fitneden Dolayı Dinim İslâm’dır Sözünü Söylemek Kendisine Zorlaştırılır. Bir Türlü Söylemeye Muvaffak Olamaz. Bunun Üzerine Münker ve Nekîr de Ona Öyle Bir Darbe Vururlar ki, O Darbenin Tesirinden Yukarıda Geçtiği Gibi Kabri Ateşle Dolar.

İnsanlardan Kimi Var ki, Kendisine Îmâmım, Önderim, Kur’an-ı Kerîm’dir Sözünü Söylemek Zorlaştırılır. Çünkü O Kimse Dünyâda iken Kur’an’ı Okuyor Fakât Kur’an Âyetlerinden İbret Almıyor, Emirlerini Emir Kabûl Etmiyor, Nehiyleriyle de Kötülüklerine Nihâyet Vermiyordu. Ona da Öncekilere Tatbik Edilen Ceza Tatbik Edilir.

İnsanlardan Kimi de Var ki, Ameli Köpek Yavrusuna Çevrilerek Onunla Kabrinde Günâhının Miktarı Kadar Azâb Çektirilir.

İnsanlardan Kimi de Var ki, Kötü Ameli Hadîs-i Şerifte Geldiği Gibi Domuza, Yani Domuz Yavrusuna Çevrilerek Kabrinde Azâblandırılır.

İnsanlardan Bâzılarına Peygamberim Muhammed Aleyhisselâm’dır Sözünü Söylemesi Zorlaştırılır. Çünkü O, Dünyâda iken Sünneti Unutmuştu.

İnsanlardan Öyleleri Var ki, Namaz İçin Kıbleyi Araştırması Az yahût da Abdestinde Bir Bozukluk Olduğu veyâ Namazında Sağa Sola Baktığı veyâ Rükûda ve Secdesinde ve Buna Benzer Şeylerde Eksiklik Olduğu İçin Kabrinde Kıblem Kâbe’dir Diye Cevap Vermesi Kendisine Zorlaştırılır.

Yine İnsanlardan Birtakım Kimseler Var ki, Kendisine İbrahim Aleyhisselâm, Halîl Babamdır Diyerek Konuşması Çetinleştirilir. Çünkü O Zümre İnsanlar Birtakım Kâfirlerden, İbrahim Yahudi idi yahût da Hıristiyan’dı Sözünü İşitmiş, İbrahim Aleyhisselâm’ı Yahudi veyâ Hıristiyan Sanmıştı da, Yüce Allah’ın, “İbrahim Ne Bir Yahudi Ne de Bir Hıristiyan’dı Fakât O, Allah’ı Bir Tek Olarak Tanıyan Dosdoğru Bir Müslüman’dı O Müşriklerden Değildi. [Âl-i İmrân: 67]” Buyruğunu Unutmuştu. İşte Öncekilere Tatbik Edilen Topuzun Vurulması Gibi Bir Darbe Ona da İndirilir ki, O Darbenin Tesiriyle Kabrin İçi Ateş Olarak Yanar.

Fâcir Kimseye Gelince, Münker ve Nekîr Melekleri:

▬ “Rabbin Kimdir?”

Diye Sorarlar. O da:

▬ “Bilmiyorum?”

Der. Bunun Üzerine Sual Melekleri Ona:

▬ “Sen Bilemedin, Hatırlayamadın!”

Derler. Sonra Onlar Bu Fâcir Kimseye Ellerindeki O Gürz ile Öyle Bir Darbe İndirirler ki, Fâcir Kimse Bu Darbenin Şiddetinden Yerin Derinliğine Doğru Gömülür. Sonra Toprak Onu Silkeleyerek Kabrine Atar. Daha Sonra Bu Melekler Ona Böylece Yedi Defa Gürzle Vururlar.

Îmâm Gazâlî Hazretleri Der ki; Kabirdeki Sual Hususunda İnsanların Hâlleri Değişik Olur. İnsanların Kimi Birtakım Şeylerden Sorulur. Kimi de –Azâb Hususunda İnsanların Hâlleri Değişik Olduğu Gibi– Diğer Başka Bir Kısım Şeylerden Sorulur. İnsanlardan Kimi de Var ki, Kötü Amelleri Bir Köpek Suretine Çevrilir ve Kıyâmet Kopuncaya Kadar Ön Dişleriyle Isırarak Sahibine İşkence Yapar Durur. Bu Zümre Haricîler Fırkasıdır.

Kezâ İnsanlardan Öyle Kimseler Var ki, Kötü Amelleri Domuz Suretine Çevrilerek Onunla Kabrinde Azâb Çektirilir. Bu Zümre Şüpheci Kimselerdir.

İlim Adamları Derler ki; Bunun Esâsı, Her İnsan Dünyâda Korkmakta Olduğu Şeyle Kabrinde Azâblandırılır. İnsanlardan Kimi Köpek Yavrusundan Korkar, Kimi de Aslandan Korkar. Sen Diğerlerini de Bunlara Kıyas Et.

Yüce Allah’tan Bizler ve Bütün Müslümanlar İçin Âfiyet İsteriz; Âmin.