Niğde Şivesi

[💜Svg]

*Abaru: Hayret telaş ifadesi
*Hangırdamak: Alay ederek yüksek sesle gülmek
*Ağzını Sanırtmak: Boş boş bakınmak
*Helki: Kova
*Aşşığı kurşunlamak: Turnayı gözünden vurmak
*Hereni: Büyük, yayvan kazan
*Hincik: Şimdi, şu anda
*Bahale: Bak hele
*Bandıkmak: Çok Sıcaklamak
*Hoşaf soğutmak: Yarenlik etmek, dostça bir arada olmak.
*Baruu: Korku ifade eden bir ünlem
*Hoşkiş geçmek: Yaranmak için çabalamak, yağ çekmek
*Bazar ekmeği: Somun ekmeği
*Istar tezgahı: Halı kilim dokuma tezgahı
*Bıkrık: Belin kalça kemiği tarafı
*Irasına gelmek: Rastlaşmak
*Bişekil: Şekilsiz, çirkin görünme
*İlaşı: Ayıp bir şey
*Bunek: Danayı bağlamaya yarayan ip
*Kanıyaklı: Kadıncağız, kızcağız (mahsun veya masumluk ifadesi olarak)
*Bunelek: Yazın hayvanlara musallat olan bir sinek
*Galan, taman: Cümlelerin sonuna gelir, nereye koyarsan koy her yere uyar
*Caddıra: Başına buyruk inatçı ve kavgacı ( kadın ve kızlar için kullanılır)
*Cavurdamak: Gürültü yapmak
*Kesirinden gelmek: Sırf inat olsun diye yapılan şey
*Celfin: Genç tavuk
*Keşşik: Ev hanımlarının mevsimlik işlerdeki (ekmek, pekmez vs) imecesi
*Cıbra: Üzüm posası
*Kıranta: Saçları ağarmaya başlamış, oturaklı, iyi giyimli adam
*Cımgı: Kıvılcım
*Kırışmak: Cilve yapmak
*Cırnak: Tırnak
*Köfter: Üzüm suyu ve nişasta ile yapılan yöresel tatlı
*Çolpa: Beceriksiz
*Guşane: Büyük tencere
*Dandininde oynatmak: Her istediğini yaptırmak
*Küncü: Susam
*Derdinden tere yatmak: Üzüntüden hasta olmak
*Maane bulmak: Kusur bulmak.
*Devramber: Ayçiçeği, günebakan
*Marzıman: İri yarı adam, adamın dibi
*Dıkılmak: İçeriye girmek “çocuklar içeri dıkılın”
*Mertlemek: Hoplamak, zıplamak
*Dırdıbık: Sebepsiz yere kavga çıkarmak
*Mısmıl: Murdar olmak
*Domuşmak: Ayakta durmak, somurtmak, yüzü asık olmak
*Mısmıl oturmak: Yaramazlık yapmadan oturmak
*Dölek durmak: Yaramazlık yapmamak
*Mızıklanmak: İşi ağırdan alan mızmız
*Duşku: Akılsız, düşüncesiz, sersem
*Efdiği daralmak: İçi sıkılmak
*Nahal geldin: Ne zaman geldin, nasıl geldin
*Ehnezimiş: Uzun süre kullanmaktan erimiş
*Neşeel: Nasıl, ne şekilde
*Nörüün: Hal hatır sorma ünlemi, ne yapıyorsun manasında
*Nöörüpbatın: Nasılsın neler yapıyorsun
*Eşgane: Kiler
*Zamanın behrinde: Vakti zamanında, geçmiş zamanda
*Fıcıtmak: Fırlatmak “daşı bir fıcıttım kafası yarıldı”
*Ödü sıtmak: Çok korkmak
*Fiskin: Ağaç sürgünü
*Ötürek: İshal
*Amel olmak: İshal olmak
*Papara: Soğanlı, domatesli yemek
*Gamga: Kabuk
*Pelezimek: Heyecanlı bir şekilde koşmak
*Gabala: Rastgele, toptan, miktarı belli olmayan
*Pırasıt: Bağ ve bahçelerde sebze meyve için sınırları belirlenmiş bölümler
*Gabış: Ttüysüz kalmış hayvan, kel
*Peşkir: Havlu
*Ganara: Doymayı bilmez adam
*Pindir: Peynir
*Garsamba: Gereksiz nesneler, öteberi
*Pörüşmek: Solmak
*Gıcılamak: Öfkeli ve telaşlı yürümek
*Pürçüklü: Havuç
*Gıyadalı: Azıcık açık, kapı pencere için
*Samarık: Kandırılmaya elverişli, tembel
*Gicişmek: Kaşınmak
*Saptan gelmiş golük gibi serilmiş: Yorgun düşmek
*Gocaoğmak: Peynirli, soğanlı ekmek parçası yemeği
*Gopmak: Koşmak
*Savuşturmak: Uğurlamak
*Göde: Şişman
*Götün götün gitmek: Geriye gitmek, geri geri gitmek
*Sıracalı: Hastalıklı
*Gunnamak: Doğurmak
*Sızgıt: Kuyruk yağı ile kızartılıp küpe basılan kışlık kuşbaşı et
*Günülemek: Kıskanmak
*Siftinmek: İşi yapmamak için oyalanmamak
*Sohranmak: Söylenmek
*Sinmek: Saklanmak
*Sorutmak: Sessiz keyifsiz bir halde durmak
*Soyha: Ölen insandan kalan giysiler
*Sünepe: Halsiz cılız
*Şaplak: Tokat
*Teleme: Az pişmiş yumurta
*Tızıkmak: Hızlı koşmak
*Uğra: Ekmek açılırken onun yapışmaması sağlayan kepek
*Uyku semesi: Uyku mahmurluğu hali, uyku sersemliği
*Ümüğü ötmek: Yokluktan ve açlıktan perişan olmak
*Velesbit:Bisiklet
*Yanaz: İnatçı
*Yanır: Kirli
*Yekinmek: Bütün gücüyle kaldırmaya çalışmak
*Yazağır: Yani
*Zıbarmak: Mecburen uyumak
*Zığarmak: Yüksek sesle karşı gelmek
*Zıymak: Ayağı kayıp düşmek, kaymak
*Zibil: Çöp
*Geberyat: Yatmadan önce yenilen yemek