'İkindiden sonra uyumanın akla zarar vereceği' şeklindeki rivayetin genel bir değerlendirmesini yapan İbnü'l-Cevzi, bu rivayetin Hz. Peygamber'e nisbetinin sahih olmadığını kesin bir dille ifade etmektedir. O, ravilerinden Halid b. el- Kasım'ın İbn Rahuye ve Sem'ani tarafından yalancı (kezzab); Buhari ve Nesai tarafından ise metruk kabul edildiğinden söz konusu rivayetin uydurma olduğuna hükmetmektedir. İbnü'l- Cevzi, rivayetle ilgili değerlendirmesinde şunları ifade etmektedir: “Bu rivayet aslında İbn Lehia'nın bir hadisidir, onu Halid almış ve el-Leys'e nisbet etmiştir... İbn Lehia ise zahibu'l- hadistir."( İbnü’l-Cevzi, el-Mevdu’at, 3/69. Zahibu’l-hadis: “Böyle bir ravinin rivayet ettiği hadis hiçbir surette alınmaz.” Hadis Istılahları Sözlüğü
Prof. Dr. Abdullah Aydınlı M.Ü. İLAHİYAT FAKÜLTESİ VAKFI YAYINLARI
Sayfa: 338.) Burada İbnü'l-Cevzi'nin söz konusu ettiği İbn Lehia tariki'nin, İbn Adi tarafından nakledilen rivayet olduğu anlaşılmaktadır.
Konuyla ilgili görüşlerini tıbb-ı nebevi başlığı altında değerlendiren İbn Kayyım el- Cevziyye, kaylule dışında gündüz uyumanın hoş görülmediğini ancak bunun bu konudaki bir hadisten dolayı değil selef alimlerinden gelen bilgilerden dolayı olduğunu belirtmektedir. Daha sonra 'ikindiden sonra uyuyanın aklına zarar gelebileceği' rivayetinin de Hz. Peygamber'e ait bir hadis olarak değil, "bazı selef alimlerinin sözü” olarak nakledildiğini tespit etmektedir. (İbn Kayyım el-Cevziyye, Zadü’l-mead, 4/221-222.)
Söz konusu rivayeti Suyuti de el-Camiu's-Sağir'de senedsiz olarak nakletmektedir. Ancak şarih Münavi, rivayetin bütün tariklerini verdikten sonra, cerh ve ta'dil alimlerinin ravileri hakkındaki olumsuz görüşlerini aktarmaktadır. Daha sonra Münavi, bu rivayetlere İbnü'l-Cevzi'nin mevzu hükmü verdiğini kaydederek kendi görüşünün de böyle olduğunu ihsas etmektedir.
__________________
Yunusça sevgimizden anlamayana cevabımız Yavuzca olacaktır...
|