Takıntı Hastalığı Olan Kişilerin Ortak Özellikleri
Halk arasında Takıntı Hastalığı olarak bilinen Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) kişinin zihninde istenmedik şekilde beliren çeşitli imgeler ve düşüncelerdir. Kişi aklına istemdışı gelen bu düşüncelerden kurtulmak ister. Benliği rahatsız eden bu düşünceler, zihni ele geçirir ve kişiyi son derece rahatsız eder. İnsanlar buna vesvese, saplantı, evham gibi isimler koysa da bunun bilimsel ismi obsesyondur.
Peki Kompulsiyon denilen şey nedir?
Kişi aklına gelen birtakım istenmedik düşünceleri bastırma amaçlı çeşitli eylemlerde bulunur. Örneğin temizlik obsesyonu olan bir kişi sürekli olarak temiz olmadığını düşündüğü ellerini yıkama ihtiyacı duyar. Ellerini yıkadıkça kısa süreliğine de olsa küçük bir rahatlama hisseder. Törensel, devamlı halde olan bu eylemlere de kompulsiyon adını veriyoruz.
Obsesyonlar 6 alt grupta incelenmektedir;
1-Temizlik-Bulaşma Obsesyonu
2-Dini Obsesyonlar
3-Cinsel Obsesyonlar
4-Simetri Obsesyonları
5-Saldırganlık Obsesyonları ve
6-Düşünce Obsesyonları olmak üzere…
OKB’u olan kişilerin ortak özellikleri mükemmelliyetçi olmalarıdır. Her şeyi kontrol etme eğilimindedirler. Ayrıntılarda, detaylarda boğulurlar ve zamanlarının çoğunu bir işi organize etmekle geçirirler.Bu kişilerde mantık ön plandadır dolayısıyla eğlenmek ve hayattan zevk almak onlar için biraz daha zordur. Hata yapmaktan korkarlar,eşlerine, arkadaşlarına karşı hatalarından ötürü agresyon gösterebilirler.Bir işi yapacakları zaman ya en iyi şekilde yaparlar ya da hiç yapmazlar.Titiz ve dürüsttürler.Bir olayı yeterince kontrol edememişlerse erteleme eğilimi gösterirler.Genellikle katı ve inatçıdırlar, yeniliklere açık olmazlar.
Bu rahatsızlığın ortaya çıkış sebebinden bahsedecek olursak tam olarak nedeni bilinmese de çeşitli bilimsel araştırmalara göre kişinin içinde bulunduğu soyal çevre,çeşitli kişilik özellikleri ve genetik yatkınlık OKB oluşumda etken faktörlerdir.
Bilişsel Davranışçı Terapi ve Farmakoterapi (ilaç tedavisi) ile büyük oranda iyileşme sağlanabilmektedir.
Uzm.Psikolog Sinem ÖZER
|