Subhânallâhi ve Bihamdihi Subhânallâhi’l-Azîm

Bu zikir, Allâh Azze ve Celle’nin çok değerli kıldığı zikirlerden biridir. “Allâh’ı hamd ile tüm eksiklikten tenzih ederek tesbih ederim. Azîm olan Allâh’ı her türlü noksanlıklardan tenzih ederek tesbih ederim” mânâsına gelmektedir. Açıklaması ise kısaca şeyledir:

سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ Allâh’ı hamd ile yani her türlü övgüyü kendisine ait kılarak ve her türlü kemâlatın da kendisine ait olduğunu kabul ederek tesbih ederim. Çünkü O, acizlik yahut zayıflık ya da başka bir şeye muhtaçlık sayılabilecek eksiklik ifâde eden tüm sıfâtların kendisinde asla bulunmayacağı tek zattır.

سُبْحَانَ اللَّهِ العَظِيمِ Azîm yani her şeyden ve herkesten yüce olan Allâh’ı, noksan sıfâtlardan tenzih ederek tesbih ederim. Hiçbir kimseyi, hiçbir konuda O’na eş ve benzer, denk ve eşit ya da daha ileri konuma getirmem. Çünkü O, her şeyden ve herkesten güçlü ve büyüktür. Kudreti ve egemenliği karşı konulamaz derecededir.

Böylesi muazzam mânâları içeren bu zikrin faziletleri ve kullara olan faydaları şöyledir:

Ebû Zer radîyallâhu anh’dan rivâyet edildiğine göre, o, şöyle demiştir:

عَنْ أَبِي ذَرٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُئِلَ أَيُّ الْكَلَامِ أَفْضَلُ؟ قَالَ: «مَا اصْطَفَى اللَّهُ لِمَلَائِكَتِهِ أَوْ لِعِبَادِهِ: سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ.» [(حديثٌ صحيحٌ: ) رواه مسلم (٢٧٣١)الترمذى (٣٥٩٤) …] وَفِي رِوَايَةِ: «إِنَّ أَحَبَّ الْكَلَامِ إِلَى اللَّهِ: سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ.» [(حديثٌ صحيحٌ: ) رواه مسلم (٢٧٣١) وأحمد (٢١٤٢٩)…]

“Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem’e ‘sözlerin en faziletlisi hangisidir’ diye soruldu. Şöyle buyurdu: Allâh’ın melekleri ve kulları için seçtiği سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ sözüdür.” [(SAHÎH HADÎS: ) Müslim (2731); Tirmizî (3594)…] Başka bir rivâyet ise şöyledir: “Allâh’a sözlerin en sevimlisi سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ sözüdür.” [(SAHÎH HADÎS: ) Müslim (2731); Ahmed (21429)…]

Ebû Hureyre radîyallâhu anh’dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «كَلِمَتَانِ خَفِيفَتَانِ عَلَى اللِّسَانِ، ثَقِيلَتَانِ فِي المِيزَانِ، حَبِيبَتَانِ إِلَى الرَّحْمَنِ، سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ، سُبْحَانَ اللَّهِ العَظِيمِ.» [(حديثٌ صحيحٌ: ) رواه البخارى (٦٤٠٦) ومسلم (٢٦٩٤)…]

“Dile hafif gelen terazide ağır basan Rahmân tarafından sevilen iki kelime vardır. Bunlar: سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ، سُبْحَانَ اللَّهِ العَظِيمِ ” [(SAHÎH HADÎS: ) Buhârî (6406); Müslim (2694)…]

Câbir radîyallâhu anh’dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:

عَنْ جَابِرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: « مَنْ قَالَ: سُبْحَانَ اللَّهِ العَظِيمِ وَبِحَمْدِهِ، غُرِسَتْ لَهُ نَخْلَةٌ فِي الجَنَّةِ.» [(حديثٌ صحيحٌ: ) رواه الترمذى (٣٤٦٤) والنسائى(١٠٥٩٤) …]

“Kim سُبْحَانَ اللَّهِ العَظِيمِ وَبِحَمْدِهِ derse cennette onun için bir hurma (ağacı) dikilir.” [(SAHÎH HADÎS: ) Tirmizî (3464); Nesâî (10594)…]

Ebû Hureyre radîyallâhu anh’dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنْ قَالَ: سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ، فِي يَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ حُطَّتْ خَطَايَاهُ وَلَوْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ الْبَحْرِ.» [(حديثٌ صحيحٌ: ) رواه البخارى (٦٤٠٥) ومسلم (٢٦٩١)…]

“Kim günde yüz defa سُبْحَانَ اللَّهِ وَبِحَمْدِهِ derse günahları denizköpüğü kadar olsa bağışlanır.” [(SAHÎH HADÎS: ) Buhârî (6405); Müslim (2691)…]

İfâde edildiği üzere, her kim Allâh Azze ve Celle tarafından sevilen bu zikri, günde en az yüz defa zikrederse, -inşeAllâh- kıyâmet günü sevâb kefesi ağır gelir. Denizköpüğü kadar günahı da olsa bağışlanır ve onun için cennette bir ağaç dikilir.

Hamd âlemlerin rabbi olan Allâh’a mahsustur. Salât ve selâm yaratılmışların en hayırlısı Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem’in, âlinin ve ashabının üzerine olsun.