1950 yılında, Chua yakınlarında, Bolivya, Titicaca Gölü yakınlarında, bir çiftçi, tarlasında çalışırken, antropomorfik ve zoomorfik figürlerle dolu büyük bir taş havzasında bir vazo buldu. Çiftçinin ne bulduğuna dair hiçbir fikri yoktu. Bu vazonun adı "Fuente Magna".

Tam olarak nasıl olduğunu bilmiyoruz ama zamanla "Fuente Magna" küçük bir yerel müzede 40 yıl boyunca herkes tarafından görmezden gelindi. Sonunda birileri bu vazoda inanılmaz bir gariplik fark etti: içi Sümer ya da Proto-Sümerce'ye çok benzeyen çivi yazılarıyla doluydu, 5.000 yıl önce günümüz Irak'ta kullanılan bir yazı....
Antik yazıtlar uzmanı Clyde Ahmed Winters, “Fuente Magna”yı dikkatlice inceledi ve vazonun 5000 yıl önceki Antik Sümer, Hint Dravidi, İran Elodit ve Libya Berberi karakterlerine çok benzeyen karakterlere sahip olduğunu belirtti. Bolivyalı arkeolog Max Portekiz Zamora bile vazoyu inceledi ve en az 5000 yıllık olduğunu söyledi.

Peki ama nasıl olur da proto-Sümerlerin yaşadığı yerden binlerce kilometre uzakta, deniz seviyesinden 3,800 metre yükseklikte Titicaca Gölü yakınlarında bulunan bir mezarda proto-Sümer yazıtı olabilir... Modern bilim ve arkeoloji sessiz. Bu anomalinin resmi bir açıklaması yok..

Ama düşünürsek, mümkün olan tek açıklama 5000 yıl önce birinin bir gemiyi bugünkü Irak'tan Bolivya'ya nakletmiş olması. Pasifik Okyanusu'nun batmış bir bölgesi olan ve sadece Endonezya'nın kalan Sundaland'dan gelen denizcilerin binlerce yıl önce Amerika'ya gelip keşfettiği anlamına gelir....
Yarı batık Nan-Madol şehri erimeden önce inşa edilmiş olabilir, yani 14.000 yıl önce. Bu denizcilerin " gemisini bir kıtadan diğerine taşımış olması mümkün gibi . Ya da, Sümerlerin navigasyon yetenekleri bildiğimizden çok daha büyük olabilir.
Başka bir seçenekte uçmuş olmaları..

"Fuente Magna" vazosu, geçmişimizin düşündüğümüzden çok daha farklı olduğunun bir kanıtıdır. Uzak geçmişte insanlar geçişlerinin izlerini bırakarak bir kıtadan diğerine taşındılar. Sonra aniden her şey bitti ve yeniden başlamak zorunda mı kaldık?