Yusufiyeli Nickli Üyeden Alıntı

Hızır'ın yaşamının ruhani olduğu ve alem-i misalde bulunduğu şeklindeki görüş günümüzdeki bazı tasavvuf araştırmacıları tarafından da savunulmuştur. Mesela, H. Kamil Yılmaz bu konuda şunları söylemiştir:
Hızır, Kur'an'daki ilgili kıssada geçtiği gibi olayların iç yüzünü kavrayan özelliği sebebiyle ilm-i batın için de remz ve sembol sayılır. İbn Arabi'ye göre alem-i misalde müşahede edilebilen bir yapıya sahiptir. Onun suret-i melekiyyesi beşeriyet üzerine galiptir. Bu yüzden gözlerden gizlidir. Hayat-ı nuraniyye ve ruhaniyye ile diridir. Eğer suri hayatı söz konusu olsa kendisinin Hz. Peygamber'den önce vefat etmiş olması gerekirdi. Hızır bir bakıma Kutub görevi yapmakta, darda kalanların imdadına yetişmekte, Hakk'ın inayetiyle hayırların fethi ve şerlerin define yardımcı olmaktadır. (Ebu Nasr Serrac, el-Luma' (İslam Tasavvufu), çev. H. Kamil Yılmaz, İstanbul 1996, s. 543-544.) Burada özetlenen anlayış, her devirdeki büyük mürşitlerin Hızır❜la özdeşleştirilmesi fikrini de üretmiş, böylece tasavvufa Hizr-ı Zaman (Dönemin Hızır'ı) kavramı girmiştir. (Bu anlayışla ilgili değerlendirmeler için İbn Hacer, el-İsabe, birinci cilt sayfa 119.) Buna göre her dönemin bir Hızır'ı vardır ve o dönemdeki en büyük mürşit Hızır'dır. Bu düşüncenin gelişimine paralel olarak bazı tasavvuf çevrelerinde Hızır artık velinin kendisinden ayrı bir varlık olarak değil kendi varlığında zuhur eden ilahi bir tecelli şeklinde algılanır olmuştur. Bu itibarla ehli sünnet bir görüntüde olması tabiidir.