Yusufiyeli Nickli Üyeden Alıntı

es-Sa'lebi'nin naklettiğine göre müfessirlerin çoğunluğu ayeti kerimenin Eşcalı Malik b. Avf hakkında indiğini söylemişlerdir, el-Kelbinin, Ebu Salih'ten, onun İbn Abbas'lan rivayetine göre İbn Abbas şöyle demiştir. Eşcalı Avf b. Malik, Peygamber (sav)'a gelerek: Ey Allah'ın Rasülü dedi. Oğlumu düşman esir aldı, annesi de bu işe dayanamıyor...
Cabir b. Abdullah'tan rivayete göre de ayet Eşcalı Avf b. Malik hakkında inmiştir. Müşrikler Salim adındaki bir oğlunu esir almışlardı. Rasulullah (sav)'a gelerek ona fakirlik içerisinde olduğundan şikayette bulundu ve dedi ki: Düşman oğlumu esir aldı, annesi de buna dayanamıyor. Bana ne emredersin? Peygamber (sav) şöyle buyurdu: "Allah'tan kork ve sabır göster. Sana da, annesine de la havle ve la kuvvete illa billah sözlerini çokça tekrarlamanızı emrederim." Malik evine dönüp hanımına şöyle dedi: Rasulullah (sav) bana da, sana da la havle ve la kuvvete illa billah sözlerini çokça tekrarlamamızı emretti. Hanımı- Bize ne güzel bir emir verdi, dedi. Her ikisi de bu sözü söylemeye koyuldu. Düşman bir ara oğluna gereği gibi dikkat edip gözetemedi, oğlu da onların koyunlannı önüne katıp babasına getirdi. Beraberinde getirdiği koyunlar dört bin tane idi. Bu ayet-i kerime nazil oldu. Peygamber (sav) bu koyunları ona verdi.
Bir diğer rivayette de şöyle denilmektedir; O düşmandan birtakım develeri ele geçirmiş olarak geldi, fakir bir kimse idi. el- Kelbinin dediğine göre ele geçirdiği develerin sayısı elli idi. Bir diğer rivayette de şöyle denilmektedir: Oğlu esaretten kurtuldu ve onlara ait bir deveye binip yolunda da otlamakta olan onlara ait bir sürüye rastladı, onu da önüne katıp getirdi.
Mukatil dedi ki: Bir miktar koyun ve bazı eşyalar EIe geçirdi. Bunun üzerine (Eşcalı Malik) Peygamber (sav)'a: Oğlumun getirdiklerinden yemek bana helal olur mu? diye sorunca, Peygamber, "Ever" diye buyurdu ve; "Kim Allah'tan korkarsa, ona bir çıkış yolu ihsan eder ve ona ummadığı bir yerden rızık verir" ayeti nazil oldu.
el-Hafeen'in İmran b. el-Husayn'dan rivayetine göre o şöyle demiştir, Rasulullah (sav) buyurdu ki: "Kim herkesten ümidini kesip yalnızca ümidini Allah'a bağlarsa, Allah onun her türlü ihtiyacımı ve rızkını ummadığı bir yerden ona ihsan eder ve başkasına muhtaç olmaktan kurtarır. Kim de ümidini dünyaya bağlayacak olursa, Allah da onu dünyası ile baş başa bırakır"
ez-Zeccac der ki; Buyruk şu demektir. Eğer Allah'tan korkar, helali tercih eder, ailesinin sebep olduğu sıkıntılara katlanacak olursa, şayet sıkıntı içerisinde ise Allah ona bolluk kapılarını açar, ummadığı yerden onu rızıklandırır.
İbn Abbas'tan rivayete göre Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur. Kim çokça istiğfarda bulunursa, Allah her türlü kederinden ona bir kurtuluş, her darlıktan bir çıkış yolu ihsan eder ve ummadığı bir yerden onu rızıklandırır."
"Kim Allah'a tevekkül ederse, O kendisine yeter." Yani kim işini Allah'a havale ederse, ona zor gelen bütün hususlarda Allah ona yeter. Şöyle de açıklanmıştır, Kim Allah'tan korkar, masiyet olan işlerden uzak durur ve yalnız O'na tevekkül ederse ahirette ona vereceği mükafat ona yeterli gelecektir. Bu buyrukta kasıt dünya değildir. Çünkü tevekkül eden bir kimse dünyada musibetlerle de karşılaşabilir, üzülebilir de.
"Şüphesiz ki Allah emrini yerine getirendir." Mesruk dedi ki: O hem kendisine tevekkül eden kimseler hakkında, hem de kendisine tevekkül etmeyen kimseler hakkında emrini hükme bağlayandır. Şu kadar var ki, Ona tevekkül edenin günahlarımı örtüp bağışlar ve vereceği mükafatı büyültüp arttırır.
(Kaynak: kısaca Kurtubi tefsiri)