Yusufiyeli Nickli Üyeden Alıntı
İslam kelamına göre işlenilen günahın sorumluluğunda ferdiyet esastır. Sorumluluk hususunda Kur'an'ın esas tezi budur(Enam suresi ayet 64) Bu bakımdan Kur'an-ı Kerim'de suçun ve günahın bir başkasına veya geçmişine yüklenmesi gibi bir bilgiye rastlanmaz. Suçun ve günahın yayılması ve bir başkasına geçmesi gibi bir durum, bir kimsenin en yakınları olan anne- babası ve dostları arasında bile mümkün değildir. Ancak "batılı tasvir saf zihinleri idlal eder" prensibince insanlara kötü davranışlar konusunda örnek olmak onu vebal sahibi yapacaktır. Fakat bu bölümde sadece günahın ferdi planı üzerinde durulup toplumsal yönü bir diğer bölüme bırakılacaktır.
Konuyla alakalı Kur'an-ı Kerim'de تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُمْ مَا كَسَبْتُمْ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا يَعْمَلُونَ "Onlar birer ümmetti, gelip geçti. O ümmetlerin kazandıkları kendilerine, sizin kazandığınız da sizedir. Siz, onların yaptıklarından sorumlu da değilsiniz"(Bakara suresi 134-141) buyrulmaktadır. Bu ayet peygambere neseb yakınlığından dolayı Ehl-i Kitabın kendilerini üstün görmeleri, bununla övünmeleri ve hesap gününü garanti görmeleri sonucu, onların bu tavrına işaret eden ilahi bir uyarıdır. Allah yukarıdaki ayetle onların bu düşüncelerinin yanlış olduğunu açıklamış, herkesin kendisinden sorumlu olacağını bildirmiş, yaptıklarının kendilerini, bizim yaptıklarımızın da bizi ilgilendireceğini vurgulamıştır. Bu sebeple peygamberlerin ve atalarımızın zürriyetinden oluşumuz bize, onların hasenatından istifade hakkı vermez ve ancak onların yolundan gitmekle bu hakkı elde edebilir, onlara karşı bağlılıklarımızı gösterebiliriz.
Mümin olsun kafir olsun herkesin önceden yaptıklarıyla sigaya çekileceği(Yunus suresi ayet 30) her nefsin yaptığı iyiliğin kendi lehine olduğu,
kötülüğün de kendi aleyhine olduğu, (Enam suresi 164) herkesin yaptıklarının sonucunu bizzat kendisinin çekeceğini, (Bakara suresi ayet 139; Nisa süresi ayet 111; Enam süresi ayet 52; Yunus suresi ayet 41; Hud suresi ayet 35; Taha suresi ayet 25; Müminun suresi ayetler 11,17; Kasas suresi ayet 55; Mümin süresi ayet 40; Şura süresi ayet 15.)
bunlardan dolayı hiç kimsenin başkasının yaptıklarından sorumlu olmayacağını, ( Yunus suresi ayet 41; Sebe süresi ayet 25.) bunun yanında basiretli olanın basiretinin kendisine, kör olanın da körlüğünün kendisine olduğu, (Enam suresi ayet 104.)
hidayet üzere olanın hidayetinin kendisine, doğru yoldan sapanın da vebalinin kendi aleyhine olduğu, ( Yunus suresi ayet 108; Sebe suresi ayet 50; Fatır suresi ayet 39; Zümer suresi ayet 41.) iyi amel işleyenin amelinin kendi lehine, küfrün karşılığının da kendi aleyhine olduğu, (Rum suresi ayet 44; Fussilet suresi ayet 46; Casiye suresi ayet 14,15.) cimrilik yapanın cimriliğinin cezasının kendine zarar vereceği, başkasına zarar vermeyeceği, ( Muhammed suresi ayet 38.) sözünde durmayanın cezasının kendi aleyhine, sözünde duranın karşılığının ise kendi lehine olacağı ( Feth suresi ayet 10.) tarzındaki ifadeler günahta ve sevapta ferdi mesuliyetin sınırlarını çizmektedir.
Bunun yanında ahirette hesap verme konusunda herkesin derdinin başından aşkın olacağı, kişinin kendi derdiyle uğraşırken kardeşinden, anne-babasından, eşinden ve oğullarından kaçacağı bildirilmektedir. ( Abese suresi ayetler 34-42.)
Kur'an-ı Kerim'de sorumluluğun ferdi oluşunu ifade eden ayette (وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى) "Hiçbir günahkar diğerinin suçunu yüklenmez" ( Enam süresi ayet 164) buyrulmaktadır. Bu ayetin Kur'an'da birkaç yerde zikredilmesi ayrıca manidardır. Yukarıdaki ayet, müşrik Araplarının "bizim yolumuza uyun, eğer günah olacaksa biz bu günahı taşırız!" iddiaları ile bir kimsenin yakınlarının veya sev- diklerinin işlemiş olduğu suçtan dolayı cezaya uğratılması reddedilmiştir. Dolayısıyla bu ayet, (وَأَنْ لَيْسَ لِلْإِنْسَانِ إِلَّا مَا سَعَى وَأَنَّ سَعْيَهُ سَوْفَ يُرَى) "Gerçekte insan için çalışmasından başka bir şey yoktur o da yakında görülecektir"( Necm suresi ayet 39.)
ayetiyle ilişkilendirilmektedir. Yani insanoğlunun işlediği ameller kendi defterinde görülecek ve mizanına konulacaktır. Buradan da anlaşılıyor ki kişi gönüllü olsa bile başkasının günahını yüklenme yetkisine sahip değildir.
Bir başka ayette de (وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى وَإِنْ تَدْعُ مُثْقَلَةٌ إِلَى حِمْلِهَا لَا يُحْمَلْ مِنْهُ شَيْءٌ وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَى إِنَّمَا تُنْذِرُ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَ)نْ تَزَكَّى فَإِنَّمَا يَتَزَكَّى لِنَفْسِهِ وَإِلَى اللَّهِ الْمَصِيرُ) "Hem günah çeken bir nefis başkasının günahını çekmeyecek, yükü (günahı) ağır basan onun yükletilmesine çağırsa da ondan bir şey yüklenilmeyecek, isterse bir yakını olsun! Fakat sen o kimseleri sakındırırsın ki gaybda Rabbinin haşyetini duyarlar, namazı dosdoğru kılarlar; temizlenen de sırf kendisi için temizlenir, nihayet gidiş Allah'adır"( Fatır suresi ayet 18.)
buyrularak bir annenin günahları yüzünden oğlundan yardım isteğinin reddedilmesi açık bir şekilde belirtilmiştir.
(Kaynak: İTİKADİ AÇIDAN HIRİSTİYANLIK VE İSLAMİYETTE GÜNAH, Dr. Ferruh KAHRAMAN, RAĞBET YAYINLARI, SAYFA: 107, 109)
|