Alevilikte Dar’a durmak

Dar kelime mansı; Ayağa kalkma, ayakta durma, kıyamla Hakk’ın huzuruna durmaktır. Inanç boyutunda; Ölümden sonra, yeniden dirilip ayağa kalkmaktır.

Alevi inacında ise; Hakk Muhammed Ali huzurunda, Mürşid-Pir nazarında kendi özünü dara çekerek Mürşid-Pire teslim olmaktır. Özünü, dara çekmenin amacı ise; Ölmeden önce ölmek, kendi yaşamını sorgulamak ve dünyanın fani olduğunu unutmamaktır.

Özünü dara çekme, sorgulama her mekan ve meydan da olmaz. Cem meydanı; Dar meydanı, arınma meydanı, edep erkan meydanı ve ibadet meydanıdır. Hakk Muhammed Ali meydanı’nda, yalan dolan olmaz çünkü kutsaldır. Dar erkanı, Mürşid ve Pir tarafından yolun ilkeleri doğrultusunda yerine getirilip ve uygulanır.

Özü dara çekmek; Hakk Muhammed Ali, Mürşid-Pir ve tüm toplumun huzurunda, Topluma karşı, doğaya karşı ve kendine karşı yaptığı yanlışlardan dolayı dara çekilmesidir, yargılanmasıdır.

Özü dara çemek, malım ve canımla Hakk Muhammed Ali darındayım, Erler evliyalar meydanındayım; Haklı hakkını istesin canımla malımı ortaya koymuşum!. Bu da kişinin rızalığı ile yargılanmasının ifadesidir, hazır olması demektir.

Toplum hayatını düzenleyen kurallar Alevi inancında; “Eline, beline, diline hakim ol“ kurallarıdır. „Eline, diline, beline hakim olma“ kuralı alevilerin yaşamları boyunca uymaları zorunlu ahlak sisteminin adeta simgesidir. Eline bağlı olmak; elinle koymadığını almamak, diline bağlı olmak; gözünle görmediğini söylememek ve beline hakim olmak; haram olan cinsel ilişkiye girmemektir. Bu kural alevi toplumunun çok güçlü ahlak sisteminin özetidir ve alevi din ulularının deyimiyle kıldan ince, kılıçtan keskindir. Yolun bu kurallarına uymayanlar düşkün sayılırlar. düşkünler toplumdan soyutlanırlar, işledikleri hatanın durumuna göre değişik şekillerde cezalandırılırlar.

Dolayısiyle birçok inançta şiddete dayalı (El kesme, dara çekme, kurşunlama, kişinin taşlanması gibi ölüm cezaları… vesayre) yaptırımlar(ceza) sözkonusu iken, Alevi inancında ise ölüm cezaları yerine toplumsal dışlanma en ağır ceza olarak uygulanır. Toplumdan dışlanma yaptırımı işlenen suçun ağırlığına göre değişir. Dışlanmalar süreli ya da süresiz olarak uygulanır. Hakk Muhammed Ali meydanında suçlu bulunan kişi, inanç kuralları gereği düşkün ilan edilir. Bu ceza sonucu toplum tarafından düşkün kişi ile hiç bir şekilde ilgi ve ilişki kurulmaz, selam verilip alınmaz yani toplumdan tamamen soyutlanır.

Özünü dara çekmek; Eteğindekini dökerek, yalın ayak, başı açık, pak olunup canından, malından geçerek yeniden doğmak ve Hallac-ı Mansur gibi yol uğruna serini vermek, Fazlı gibi yol uğruna başı vücudundan ayırmayı göze almak, Nesimi gibi yol uğruna yüzülmeye hazır olmak, İmam Hüseyin gibi yol uğruna şirin canını vermeye hazır olmakdır.

Yukarda da belirtildiği gibi „dar“ dört türlüdür:
Dar-ı Mansur, Dar-ı Fazlı, Dar-ı Nesimi ve Dar-ı Fatıma.

Dar-ı Mansur; Ayakta dimdik durup sağ elini kalbinin üzerine koyup, sol elini ise yanına bırakarak durulur.

Dar-ı Fazlı; Fazlı, eğilip iki elini karnından aldığı yaraların üstüne basarak, yolumdan dönmem anlamında secdeye kapanmıştır. Iki elini kalbinin üstüne kapatarak yarı eğilmiş vaziyette durulur.

Dar-ı Nesimi; Batıl inanca karşı geldiği için, zamanenin gericileri Nesimi’yi diz üstü oturtup derisini yüzmüşlerdir. Diz üstü oturup secdeye, dara durma vaziyette durulur.

Dar-ı Fatma; Rivayete göre; Hz.Muhammed, torunları Imam Hasan ve Imam Hüseyin’den su ister. Sevgili dedelerine su getirmek için Imam Hüseyin acele ederken sol ayağının baş parmağı taşa takılarak kanar. Sevgili dedesi görüp üzülmesin diye sağ ayağını kanayan sol ayağının baş parmağının üstüne kapatarak, akan kanı gizler. Fatma Ana, Imam Hüseyin’in ayağını pansuman ettiği için, „Dar-ı Fatma“ denir.

Merhabâ cânlar Hepinize iyi günler,kolay gelsin ''Dâr(دار)'' sözcüğü Fârsça,Îrânca bir sözcüktür ve genel anlamı ''Ağaç''tır,özel anlamı ise '''İdâm ağacı''dır.Biz Türkmenlerin tasavvûfunun,tarîkatının önce Orta Asya sonra Batı Asya kaynaklı olduğuna da delîldir,'isbâttır,kanıttır.''Dâri Fâtima'',Hazret 'İmâm Ca'fer Sâdikin(Niyâzım ona ola!) Buyrukunda özellik ile anlatılır.Okumanızı ve okutmanızı öneririm.Hele hele Selefîlik/Vahhâbîlik gibi bir kara cehâletin ve kara gönüllülüğün rûhu öldürmeye yeltendiği uş bu dönemde onlar rûhu yaşatacaktır.Mezheben,meşreben 'Alevî olan bir kişi oğlu olarak 7 gün 24 sâ'at ''Dâri Hakk''ta durmanızı tavsiye ederim.Hakk Muhammed 'Alî Yâ Hakk Yâ Muhammed Yâ 'Alî Saygılar,sevgiler cânlar