görüş oluşturma kuran hadis icma ve kıyas ile olur diye biliyorum.

burda fetva verecek durumda değil derken imam muhammedi mi kastettiniz anlamadım hocam çünkü ben şahsen fetva vermedim yüzyıllar önce mezhep ulemasının ittifakla belirlediği kuralı yazdım. ayrıca benim bildiğim hanefi mezhebi ebu hanifenin tek başına dikte ettiği bir yapı değil imam yusuf ve imam muhammed ile birlikte kurulan ortak bir istişare mektebidir(tabii yanılıyor olabilirim benim sizler kadar bilgim yok).ve yüzlerce konuda fetva imamı azamın ve talebelerinin görüşüne göre verilmiştir diye biliyorum. bence mezhebin içindeki bu ilmi hiyerarşiyi ve dinamiği kullanmak imam azamı düşük göstermek değil bilakis onun kurduğu sistemin büyüklüklüğündendir.

bende onu diyorum, imamı azam ile imamı yusuf nebiz olayina onay vermisler, imami muhammed onay vermemis,
şimdi bir kişi imami azamın ve imani yusufun görüşünü kabul ederse ne olur ? günaha mi girer , harama düşmüş mü olur,
o ahbabım hakkındaki söyledikleri buradaki şartlardan imamı azamınkine uyuyorsa harama düşmüş mü olur?

kendi torunu osman ertuğrul, dedesinin şifa niyetine arada bir rom ıctigini söylüyor bazı tarihcilerde sanki onunla beraber yaşamis gibi hayır olmaz. abdulhamid han icmezdi diyor,
şimdi abdülhamid han belki imamı azamın içtihadina göre yapti haram mı işledi?

imamı azan neye göre oluşturmuş olabilir?

Hocam öncelikle şunu belirteyim sayenizde yeni şeyler öğreniyorum araştırıyorum o yüzdende konu uzadı dallanıp farklı konulara budaklandı. Benim için yeni şeyler öğrenmek bilgilenmek güzel lakin cahilliğimden yanlış sözler söylemek istemem. Olay nebizden likör ve roma geldi ki ikisinide içmek haramdır çünki ikiside hamr kategorisine girer. Mutlak sarhoş edicidirler. Imami azama görede damıtılıp fermante edilen bu tarz net alkoller haram değil midir? Tarihle fıkhıda bir tutmamak lazım abdulhamid içtiyse de kendine içmediyse de ki tıbbi mecburiyeti varsa orası başka bir şey. Lakin kafasına göre eğlence amaçlı zaruriyet olmadan içtiyse haram olmuyor mu? Yani bence meselenin imami azamin nebiz içtihadıyla ilgisi yok. Kısaca modern zamanın likör ve romunu nebize kıyas etmek doğru gelmedi bana.

uzayacak oradan oraya oradan oraya gececek ki bilgi ortaya çıksin
sana dogru gelsede gelmesede böyle

bak ne diyor kitapta

şeyhülislam çatalcalı ali efendi fetava adlı eserinde vişnab denen vişne likörünü (şarap dışındaki tüm alkollü içecekleri) sarhoş olmayacak kadar içmenin caiz olduğunu belirtir. nebiz içerisinde kabul edilir bu tür alkollü içecekler hanefi ulemasına göre. nebiz de şarap yani hamr dışında kalan tüm alkollü içeceklerdir.

bu bu kadar.

Hamr (içki): Sözlükte aklı örten ve kafayı dumanlandıran şey demektir. Abdullah bin Ömer’e göre, kesin içki yasağı bildiren ayet indiği sırada,[Maide süresi 90] şarap beş şeyden yapılıyordu: Üzüm, hurma, buğday, arpa ve darı. Bir hadiste bu beş çeşit maddeden şarap yapıldığından söz edilmiş, yalnız darı yerine bal zikredilmiştir.[ Ebu Davud, Eşribe, 4; Tirmizi, Eşribe, 8; İbn Mace, Eşribe, 5] Çoğunluk fakihler bu tarifi esas alarak, sarhoşluk veren maddelerin Kur’an nassı ile yasaklandığı, az miktarının bile içilmesinin haram olduğu ve ticaretinin de yapılamayacağı görüşündedir. Kimi sahabe ve tabiin fakihlerine ve Ebu Hanife’ye göre hamr; yalnız üzümden yapılan içkinin adı olup, Kur’an nassı ile bizzat haram olan budur. Diğer sarhoş edici maddeler ise aynen ve bizzat değil kıyas yoluyla haram kapsamına girer. Burada illet “iskar (sarhoş etme)” niteliği olup, bu da “Her sarhoşluk veren şey haramdır.” gibi hadislere dayanır.[ Buhari, Edeb, 80, Ahkam, 22, Megazi, 60; Müslim, Eşribe, 73-75; Ebu Davud, Eşribe, 5, 7; Tirmizi, Eşribe, 1, 2] Ebu Hanife’ye göre, Arap dilinde “hamr”, üzümden yapılan alkollü içkinin adıdır. Bunun dışındaki şeylerden elde edilen içeceğe nebiz denilir. Bunlardan da, sarhoş edici özelliği olanların içilmesini Allah’ın elçisi yasaklamıştır. Müslim’in naklettiği birkaç hadiste, Allah elçisinin nebizin içilmesine izin verdiği, ancak, farklı meyve ve maddelerden yapılan nebizlerin karıştırılarak içilmesini yasakladığı belirtilir. Ebu Said el-Hudri t’ın naklettiği bir hadis şöyledir: “Sizden kim nebiz içerse, yalnız zebib (kuru üzüm şırası) veya yalnız temr (kuru hurma şırası) içsin. Bunları birbirine karıştırmasın.”[ Müslim, Eşribe, 5, Hadis: 22.] Sonuç olarak üzümden yapılan içkiler aynen haram ve necistir, bunun dışındaki meyve vb.den yapılan alkollü içkileri de içmek haramdır. Ancak bunların içilmesi haram olmakla birlikte, kendileri şarap gibi necis sayılmaz, bir kimsenin üzerine şarap dökülse namaza engel olurken, mesela ispirto, kolonya gibi bir sıvı dökülse, namaza engel olmaz. Zaten alkol uçucu bir madde olduğu için, dışarıdaki alkol, kısa bir süre sonra buharlaşır
(Kaynak: AHKÂMU’L KUR’ÂNKUR’ÂN-I KERÎM VE FIKHÎ TEFSİRİ Prof. Dr. Hamdi DÖNDÜREN Erkam yayınları)

Hocam yusufiyeli hocamız bahsetmişti devamında; telehhi kasdınsız (eğlence/keyif amacı olmaksızın) şartı açıkça belirtilir. Ve imam Muhammed'e göre ise haramdır. Zamanımızda İmam Muhammed’in görüşüne göre (yani haram olduğuna) fetva vermek yeğlenmiştir şeklindeydi devamı. Ayrıca araştırmama göre vişnab farsça vişne ve ab(su) kelimesinden oluşan vişne şırasıdır likör ise saf etil alkol katilan sarhoşluk etmek eğlence amaçlı yapılan sek içki diye biliyorum.

Yusufiyeli hocam kıymetli ve detaylı ilmi paylaşımınız için teşekkür ederim.
​Benim birkaç mesaj önce kendi çapımda ifade etmeye çalıştığım hamr necistir ama kolonya gibi alkoller necis sayılmaz (temizlikte kullanılır) ayrımını fıkhi kaynaklarıyla özetlemişsiniz.
​Ayrıca paylaştığınız metindeki sarhoş edici özelliği olanların içilmesini Allah'ın elçisi yasaklamıştır ve bunun dışındaki meyve vb.den yapılan alkollü içkileri de içmek haramdır kısımları söylemek istedigim vşne likörü veya rom gibi keyfi içkilerin imami azamin içtihadına kılıf yapılamayacağını ifade etmek istemiştim Allah ilminizi arttırsin.

ikiside likör ikiside vişne den yapilir birisi eski türkce birisi yeni zamanın türkcesi farkları yok..

Allah (c.c.) razı olsun. Kesin içki yasağı bildiren ayette şöyle buyurulur:“Ey iman edenler! Şarap, kumar, dikili taşlar (putlar) ve fal okları şeytan işi birer pisliktir. Bunlardan uzak durun ki, kurtuluşa eresiniz.”[Maide süresi 90]İçki yasağı için ayet ve hadislerde kullanılan “hamr” sözcüğü Ebu Hanife ve onun görüşünde olan kimi sahabe ve tabii fakihlerine göre yalnız yaş üzümden yapılan içkinin adı olup, Kur’an nassı ile “li aynihi haram” olan budur. Hz. Peygamber döneminde hamrın (şarabın) şu beş şeyden yapıldığını nakledilmiştir: Üzüm, hurma, buğday, arpa ve darı. Bir rivayette darı yerine bal zikredilir.[ Ebu Davud, Eşribe, 4; Beyhaki, Sünen, cilt 3, 211] Abdullah bin Ömer de Maide suresi 90. ayet indiği sırada şarabın yukarıda belirtilen beş şeyden yapıldığını söylemiştir.[ Tirmizi, Eşribe, 8; İbn Mace, Eşribe, 5; Nesai, Eşribe, 20]Hanefiler dışındaki üç fıkıh mezhebine göre, içildiği zaman kişiyi sarhoş eden bütün içecekler hamr (şarap) hükmündedir. Bunların azı da çoğu da haramdır.Abdullah b. Ömer’den rivayete göre Nebi r şöyle buyurmuştur: “Her sarhoşluk veren şey hamrdır ve her sorhoşluk veren şey haramdır.”[ Ebu Davud, Eşribe, 5, H No: 3679.]Cabir b. Abdullah t’ten Hz. Peygamber’in şöyle buyurduğu nakledilmiştir: “Sarhoşluk veren şeyin çoğu ve azı haramdır.”[ Tirmizi, Eşribe, 3, H No: 1865; Nesai, Eşribe, 25; İbn Mace, Eşribe, 10]Ebu Musa el-Eş‘ari ve Muaz V Yemen’e gönderilince, Hz. Peygamber’e orada baldan yapılan nebiz (bit’) ile darıdan yapılan bir nebiz (mizr) içildiğini, bunlardan içip içemeyeceklerini sormuşlar, Allah’ın elçisi: “Sarhoşluk vermiyorsa için, çünkü ben her sarhoşluk vereni haram kıldım.”[ Nesai, Eşribe, Tefsiru’l-Bit ve’l-Mizr] buyurmuştur.Günümüzde alkollü içki ve uyuşturucular pek çok bitki ve meyvelerden elde edilir olmuş, haşhaş, esrar, kokain gibi sıvı ya da katı olanları bulunmuştur. Adı ne olursa olsun; yenildiği, içildiği, damara zerk edildiği veya dumanı çekildiği zaman sarhoşluk veren yani iskar niteliği bulunan her madde çoğunluk fakihlerce doğrudan, Ebu Hanife’ye göre ise şaraba (hamr) kıyas yapılarak içki hükmünde ve yasak kapsamındadır (Kaynak: AHKAMU’L KUR’ANKUR’AN-I KERİM VE FIKHİ TEFSİRİ Prof. Dr. Hamdi DÖNDÜREN Erkam yayınlar ıCilt 2)