Kaderi anlamak.

Öyle muazzam, öyle büyük bir demiryolu şebekesi ki... Tam 8 milyar tren, tam 8 milyar makinist var...
Elbette, bu kadar çok sayıda trenin kalkış saatlerini, adeta örümcek ağı gibi örülmüş demiryolu sistemi içinde birbirleriyle çarpışmadan ilerlemelerini, gereken istasyonlarda, gereken zamanlarda bulunabilmelerini sağlayacak, çok büyük bir Kontrol Merkezi de var.
Trenlerin kalkacakları istasyonlar, yolda uğrayacakları istasyonlar ve varacakları istasyonlar önceden planlanmış olduğu için makinistler bu plan dahilinde hareket edecekler.
Ancak bu dev tren şebekesini idare eden Kontrol Merkezi, demiryolu ağının yoğunluğunu dikkate alarak, makinistlere yolda hat değiştirme yetkisi veriyor. Makinistler, yolda karşılaşacakları bazı kritik durumlar, beklenmeyen engeller, acil haller karşısında, kendi mesleki deneyimleri oranında, serbest irade ortaya koyarak, önceden belirlenmiş hatlardan ayrılma tercihinde bulunabiliyorlar. Bu durumda Kontrol Merkezi derhal makas değiştiriyor ve 8 milyar trenin işler halde bulunduğu şebekenin tüm planı derhal bu değişime göre yeniden şekilleniyor.
Her bir trenin en ufak bir tercihi, tüm şebekenin anında buna göre düzenlenmesine sebep oluyor, ancak bu otomasyon sistemi öylesine mükemmel oluşturulmuş, öyle gelişmiş bir algoritma kullanılmış ki bu tercihler, sistemin genelinde en ufak bir aksamaya dahi yol açmıyor.
Trenlerin her biri farklı zamanlarda kalkış yapıyorlar.
Aynı istasyonda, aynı dakikada buluşması gereken trenler
mutlaka buluşuyor.
Buluşmaması gereken trenler buluşmuyor, varış saatleri çakışmıyor.
Hiçbir tren bir başka treni engellemiyor.
Yolda arıza yapan tren olursa, kurtarma ekipleri derhal müdahale edip o treni hattan çekiyorlar, yerine başka bir tren geliyor ve hat işleyişine devam ediyor.
Trenler makas değiştirseler dahi, Kontrol Merkezi'nin kurduğu sistemin ince ayarlamalarıyla, muhakkak en başta hedeflenen istasyona varıyorlar. Makinistlerin yolda karşılaştıkları engeller dolayısıyla yaşadıkları gecikmeler, tren saatlerinin aksamasına yol açıyor gibi görünse de, algoritma, uygun hatlarda trenlerin hızlarını artırarak açığı kapatıyor.
Zaman zaman, doğrudan Kontrol Merkezi tarafından sistem içine dahil edilen gelişmiş bazı lokomotifler, kirlenmiş, bozulmuş, yıpranmış rayları temizliyor, yeniliyor, yolları açıyor. Her makinist kendi hattında ilerliyor...
8 milyar makinist, 8 milyar trenle, aynı anda farklı tercihler yapsalar dahi, sistem kendi kendisini derhal reorganize edip, her bir trenin varış istasyonuna ulaşmasını sağlıyor.
Ya raydan çıkanlar?
O trenler de öyle ya da böyle, eninde sonunda bir raya sokuluyorlar...
O işler Kontrol Merkezi'nin işleri...

__________________
Yunusça sevgimizden anlamayana cevabımız Yavuzca olacaktır...

Zevkle okudum diyebilirim,kader kavramını harika bir tasvirle açıklamışsınız.
8 milyar kişi,8 milyar farklı karar alsa bu sistemde asla bir aksamaya yol açmaz...
SubhanAllah.Bu ne kuvvetli güçtür.

Raylar örülmüş ezelden,
Yol benim, karar benden.
Her sapakta serbest irade,
Ama varış… emredilen yerden.