Uykusuzluk çeken insanların sık sık, "Keşke zihnimi da "Keşke kalbimin gümbür gümbür kapatabilsem" ya atmasına engel olabilsem" ya da "Keşke bu endişe verici duygulardan kurtulabilsem" gibi şeyler söylediklerini duyarız ve asıl sorun budur. Bu nahoş varışlarla karşı karşıya kaldığımızda onları engellemeye ya da onlarla mücadele etmeye çalışırız. Amigdala, sizin bir aslanla mücadele etmeniz ile uykusuzlukla mücadele etmeniz arasındaki farkı anlayamaz, o nedenle zihniniz bu tür varışları düşman olarak görüp onlardan kurtulmaya çalıştığında, savaş ya da kaç modu- na girersiniz ve bu sizi daha sık uyandırıp sizin daha fazla varışa maruz kalmanıza neden olur! En kötüsü de, uykusuzlukla olan mücadeleniz devam ederse, bu tür varışları uyku eylemiyle ilişkilendirme riskiyle karşı karşıya kalmanızdır. Beyin önceki gece verdiği mücadeleyi hatırlar ve yaklaşan geceye sizi (savaş ya da kaç moduna sokarak) hazırlaması gerektiğini hisseder, bu da her gece düzenli olarak bu varışların belirmeleri anlamına gelir.
Gereksiz yere çok fazla enerji harcarsınız ve bu, kendinizi mücadele etmeden uyanık bir şekilde uzanmaktan daha yorgun hissetmenize neden olur.
Birçok geleneksel uyku terapisti "Çeyrek Saat Kuralı" olarak bilinen bir tekniği kullanırlar. Bunun amacı uykuyla mücadele ederek yatakta kaldığınız süreyi azaltmak ve dolayısıyla uykuyla ilişkilendirilen işe yaramaz çağrışımların oluşmasını sınırlamaktır. On beş dakikadan uzun bir süredir uyanık olan bireylerin yataktan kalkıp başka bir odaya gitmelerini ve sıkıcı bir kitap okumak gibi sessiz ve rahatlatıcı bir şey yapmalarını gerektirir. Yataktan kalkarak ve dikkatinizi dağıtarak istenmeyen endişeleri bastırmak ve uyku seviyenizi artırmak umulur, böylece yatağa geri döndüğünüzde hemen uykuya dalarsınız.
Bu teknik bazıları için işe yarasa da, yatak odasından kaçmanın uykunuzla uzun vadeli bir ilişki kurmanın etkili bir yolu olup olmadığı tartışmalıdır. Eğer amaç uykusuzlukla mücadele ettiğiniz süreyi kısıtlamaksa, herhalde bundan kaçınmak yerine bunu neden yaptığınıza odaklanmak daha mantıklı olur. Yatak odasından kaçınma sorunu kısa vadede çözer ama korkunun üstesinden gelmeniz için uzun vadeli uygulanabilir bir çözüm sunmaz.
Bu "yataktan kalkma" yaklaşımını deneyen bazı kişilerin, gece vaktini yataktan kalkıp aktif olmakla ilişkilendirdikleri işe yaramayan yeni bir çağrışım yarattıkları görülebilir. Bu vakaların çoğunda, yataktan kaçma eylemi genellikle uykusuzlukla birlikte gelen rahatsızlıktan kaçınmanın bir çaresi olarak kullanılır. Eğer durum buysa, birçok kişi yatağa geri döndüklerinde istenmeyen duygu ve düşüncelerinin onları beklediklerini ve tekrar kaçmak dışında onlarla ne yapacakları konusunda kendilerini çaresiz hissettiklerini söylüyor.
Bu tekniğe dair bir diğer sık rastladığım sorun ise, yatakta kalmayı tercih eden kişilere de uygulanmasıdır. Sırf uyanık oldukları için yataktan kalkmak zorunda olmak onlara anlaşılmaz gelebiliyor ve hatta kaygı seviyelerini yükseltip uykuyu iyice uzaklaştırabiliyor.
Normal uyku uyuyanlar, uyuyamadıkları zaman yataktan kalkmazlar, o nedenle siz de kalkmamalısınız. Amaç evde dolaşıp bütün korkularınızdan kaçınmak yerine onlarla birlikte yatakta kalmaya istekli olmanıza yardımcı olmaktır. Uykunuzla faydalı bir ilişki kurmanın en uygulanabilir yolunun yataktan kalkıp korkularınızdan kaçmak yerine, onlarla birlikte yatakta olmayı yavaş yavaş öğrenmek olduğuna inanıyorum. Yatakta uyanık bir şekilde yatmaktan memnun olduğunuzda, uykuya biraz daha yaklaşmış ve çok değerli enerjinizi bir sonraki güne saklamış olacaksınız.
(Kaynak: UYKU KİTABI HER GECE İYİ UYUMANIN SIRRI; GUY MEADONS psilon yayınları)
Not: Uzun yıllar uykusuzlukla mücadele verdim. Açıkçası bu kitaptan çok istifade ettim. Şu anda şükürler olsun iyi uyuyorum. İşin sırrı mücadeleyi bırak uykusuz kalsan da yataktan çıkma uzanmış vaziyette kal bir süre sonra uyuyorsun uyumasan da bir sonraki gün telafi oluyor. İnan zamanında Cedrina 250 mg lık şizofrenlere verilen ilaçları dahi uyku için kullandım şu anda uyku için hiçbir ilaç kullanıyorum.

__________________
Yunusça sevgimizden anlamayana cevabımız Yavuzca olacaktır...