Talip mi, Hoca mı?

Havas İlmi En Çok Nerede Zarar Gördü: Hevesli Talepte mi, Sessiz Kalan Hocalarda mı?

Kanaatimce havas ilmi bugün yalnız dışarıdan gelen itirazlarla değil, içeriden büyüyen iki ayrı zaafla yıpranmıştır:
biri hevesli talep,
diğeri ise sessiz kalan hoca meselesidir.

Hevesli talep tarafı açıktır. Birçok insan ilme değil, neticeye meyleder. Metne değil, tesire bakar. Usûlü öğrenmeden tertibe koşar. Edebi kurmadan kapı zorlar. Böyle olunca havas, ilim olmaktan çıkıp merak, acele ve sonuç iştahının malzemesine döner. O noktadan sonra talep, tahkik üretmez; gürültü üretir. İnsan öğrenmek istemez, kısa yoldan erişmek ister. İşte bozulmanın bir yüzü budur.

Fakat öbür yüz de hafif değildir.
Bazı hocalar ilmi korumak niyetiyle öyle susar ki, zamanla meydan ehline değil; iddia sahibine kalır. Doğru usûl konuşulmayınca yanlış usûl yayılır. Sahih çerçeve çizilmeyince boşluk, hevesli olanlar tarafından doldurulur. Bu durumda susuş her zaman hikmet olmaktan çıkar; bazen bizzat karışıklığın sebebine dönüşür.

İşte asıl düğüm burada başlıyor:
Havas ilmi en çok, bilmeden isteyenler yüzünden mi zedelendi?
Yoksa bilenlerin zamanla konuşmaktan çekilmesi, ehli süzmek isterken alanı bütünüyle sahipsiz bırakması yüzünden mi?

Çünkü bir ilim yalnız ehilsizin eline düşünce bozulmaz;
bazen ehlinin geri çekilmesiyle de bozulur.

Hevesli talep kapıyı zorlar, doğru.
Fakat kapının önünde kimse kalmazsa, içeriye girenle çıkanın da hesabı karışır.
Bu yüzden bana göre mesele, sadece talibin kusurunu konuşmak değildir. Hoca susunca ne kaybedildi, talip acele edince ne bozuldu; ikisini birlikte tartmak gerekir.

Bir başka taraf daha var:
Her susuş irfan değildir.
Her talep de ihlâssız değildir.

Bazen susan gerçekten emaneti koruyordur.
Bazen de hesap vermemek için “ehli değil” sözüne sığınıyordur.
Bazen talip gerçekten öğrenmek istiyordur.
Bazen de ilmi değil, ilmin etrafındaki havayı seviyordur.

Bu yüzden burada kolay hüküm vermek istemem. Fakat şu kanaatim ağır basıyor:
Havas ilmi en çok, hevesli talebin aceleciliği ile sessiz kalan hocanın boşluk bırakması birleştiğinde zarar gördü.
Biri ölçüsüzce zorladı,
öteki gerektiği yerde çerçeve koymadı.
Biri ilmi hafifletti,
öteki ağırlığını koruyayım derken bazen görünmez kıldı.

Sizce havas ilmi en büyük yarayı nereden aldı: acele talipten mi, susan hocadan mı?
Yoksa asıl bozulma, bu ikisinin birbirini doğurmasında mı gizlidir?

Sürç-i lisan ettiysem ehli olan kardeşler tashih buyursunlar...

Çok güzel yazmışsınız elinize sağlık. Benim kanımca; işin ehilleri, babadan, dededen oğula şekilde devir teslim (El verme) olarak uygulasalar ve ciddi bir eğitim ile güvendikleri talebelere bu ilmi eksiksiz öğretseler, Bu şekilde belki daha iyi olabilir...

Allah razı olsun.. Sizde güzel bir yerden konuya değinmişsiniz bu gibi ilimlerde asıl olan, bilginin çok kişiye yayılması değil; sahih şekilde korunup ehline intikal etmesidir. Eskilerin “el verme” dediği şey de yalnızca bir usul devri değil, aynı zamanda hâl, edep, mesuliyet ve emanet devridir. Bu bakımdan, ehil kimselerin rastgele öğretmek yerine güven duydukları, istidadını ve istikametini gördükleri talebeye ciddi bir terbiye ile öğretmeleri elbette daha selametli bir yoldur.

Lakin burada ince bir ölçü daha vardır: Sadece babadan oğula geçmesi kâfi değildir. Çünkü nesep ayrı, nasip ayrıdır. Nice kimse miras alır ama taşıyamaz; nice kimse de soyca yakın değildir fakat hâlce ve liyakatçe daha ehildir. Onun için bu ilimde asıl ölçü kan bağı değil, emanet taşıyabilecek ehliyet ve edeptir.

Velhasıl, bu yol ehilden ehline, usul ile, terbiyeyle ve dikkatle yürütülürse hayır doğurur; aksi hâlde ilim zayi olur, geriye yalnızca ismi kalır.

Havas, Emanettir...

Eline sağlık
Asıl bozulma, bu ikisinin birbirini doğurmasındadır.

Allah razı olsun değerli kardeşim, Ehlin sükûtu meydanı ehil olmayana bırakmış; ehil olmayanın çoğalması da ehli daha fazla geri çekmiştir. Bozulmanın en tehlikeli tarafı da bu fasit dairenin zamanla normalleşmesidir.

allah razı olsun güzel bi konuya parmak basmışın,,sizinde dediginiz gibi talip ve işi bilen insanların sessiz kalışı bu ilme zarar verdigi gibi ,,,parada acayip zarar vermiş bu ilme ,osmanlının son döneminden başlamış hele günümüzde para için bu ilim cahillerin elinde çoçuk uyuncagı olmuş...bu ilim 900 yılından 1900 yılına kadar altın cagını yaşamış...ben bir kaç misal vereyim osmanlı dönemi bi el yazma enam şerifin aynı kitabın tam 8,10 versiyonunu gördüm yani aslını taklid edip para için aynı kitap aslını bozarak ,kendinin gibi yazılmış ve satılmış..bu sitede rahmetli sin hocanın vefk kısmında bi mühürü var ,,bu mührü ben temizledim aslını yaptım buraya attım bide nette pinterest diye bi siteye attım ..ordan bi pakistanlı kendinin gibi üzerine reklam koyup feyse atmış sizin için yaptım diye altına yazmış...yani para bu ilme acayip zarar vermiş,,sessiz kalan işi bilenlerde acayip zarar verdi...bu sitede vefk kısmında cin suresi vefki diye bi vefk var ,,o vefke işi bilen kimse kardeşim bu vefk yanlış dememiş...talip kısmına gelince adam ne arapçası var ne kuran okumayı biliyor ne harfleri tanıyor yani hiç bi bilgisi yok ama vefk yazmak istiyor...bu yaptıkları bu ilme hakarettir bu ilmi hafife almaktır...yani daha yazılacak çok şey var benim aklıma bunlar geldi......

Havas, heves değildir ...

__________________
Kalplerin mesafesi, Allah'ın müsadesi kadardır ...
"Yâ Mukallibe’l-Kulûb. Sebbit Kalbî Alâ Dînik ..."

Havası heves sanan umduğunu bulamaz.

__________________
Taşı havaya atıp kafasını altına tutana ne olur?
To view links or images in signatures your post count must be 10 or greater. You currently have 0 posts.

vehcurhum hecran cemila.

__________________
Kalplerin mesafesi, Allah'ın müsadesi kadardır ...
"Yâ Mukallibe’l-Kulûb. Sebbit Kalbî Alâ Dînik ..."

Abi Türkçe yazsan olmuyor mu?